Niezależnie od tego, czy chcesz kupić nowy smartfon, smartwatch, laptop, telewizor, tablet czy monitor, poznanie konfiguracji wyświetlacza odgrywa kluczową rolę w decyzji o zakupie. Jednak sprawdzenie arkusza specyfikacji wyświetlacza może być mylące. Terminy takie jak OLED, AMOLED, Super AMOLED, Dynamic AMOLED, POLED, QLED, Neo LED, QD-OLED i inne nie mówią całej historii. Ale jeśli chodzi o najlepsze wyświetlacze, wyświetlacze OLED są popularne. Co zaskakujące, nie ograniczają się one do urządzeń z najwyższej półki. 

Jednak OLED nie jest jednym typem wyświetlacza. W zależności od urządzenia możesz mieć ekran OLED, AMOLED lub POLED. Wyświetlacze OLED charakteryzują się atramentową czernią, wysokim kontrastem, niskim czasem reakcji, szanowanymi częstotliwościami odświeżania i stałą jasnością . Chociaż ma kilka wad (najczęstszą jest wypalanie), nadal jest to zauważalna poprawa w stosunku do poprzedniej technologii wyświetlania. Ten przewodnik wyjaśnia tło akronimów i technologię, którą wprowadzają.

Jakie są podstawy technologii OLED?

Zanim przyjrzymy się różnicom między typami ekranów OLED, omówmy podobieństwa. Każdy typ ekranu OLED wykorzystuje tę samą podstawową technologię. Rozkładamy na czynniki pierwsze podstawowe komponenty ekranu OLED i ich podstawowe zalety.

Wyświetlacze o nieskończonym kontraście

Ekrany OLED składają się z milionów diod węglowych, stąd nazwa organic light-emitting diode. Diody te są mieszanką czerwonych, zielonych i niebieskich emiterów, które można rozmieścić na kilka sposobów. Gdy zostanie przyłożony prąd elektryczny, emitowane jest światło. Ponieważ każdy piksel obsługuje swoje światło i kolor, wyświetlacze OLED nie potrzebują oddzielnego podświetlenia.

Brak podświetlenia oznacza, że ​​wyświetlacze OLED oferują nieskończony kontrast. Kontrast jest mierzony poprzez porównanie najjaśniejszej części ekranu z najciemniejszą częścią, a ponieważ ekran OLED może osiągnąć poziom czerni 0 nitów, istnieje nieskończona różnica między najciemniejszymi i najjaśniejszymi punktami na ekranie, a zatem nieskończony współczynnik kontrastu. Poprawiony kontrast sprawia, że ​​zawartość na ekranie jest bardziej żywa, a jasne rozświetlenia wyglądają bardziej imponująco. Oznacza to również, że ekrany OLED mogą osiągnąć wyższą jasność niż najlepsze ekrany IPS LCD.

Żywe kolory

Wyświetlacze OLED mogą wyświetlać więcej kolorów z większą dokładnością kolorów niż ich odpowiedniki LCD. Jest to świetne rozwiązanie dla fotografów i wideografów używających swoich telefonów do podglądu, edycji i tworzenia treści. To jeden z powodów, dla których większość firm produkujących laptopy, takich jak Asus, Dell, Lenovo i HP, zaczęło oferować wyświetlacze OLED w swoich modelach high-end. Gama telewizorów OLED firmy LG jest również popularna wśród studiów filmowych w Hollywood.

Natychmiastowy czas reakcji

Wyświetlacze OLED mają niemal natychmiastowy czas reakcji pikseli. Starsze ekrany LCD często mają krótszy czas reakcji, ponieważ muszą fizycznie zmienić orientację ciekłego kryształu, aby zmienić kolory, co zajmuje trochę czasu. Wyświetlacz OLED włącza lub wyłącza subpiksel za pomocą ładunku elektrycznego, co zapewnia szybszy czas reakcji pikseli.

Cienkie, ale delikatne wyświetlacze

Pominięcie oddzielnego podświetlenia i użycie mniejszej liczby komponentów oznacza, że ​​wyświetlacze OLED mogą być cieńsze niż wyświetlacze LCD, co czyni je bardziej wszechstronnymi w zastosowaniach. Oznacza to, że są delikatne i podatne na uszkodzenia w sytuacjach dużego uderzenia lub dużego naprężenia. Inżynierowie radzą sobie z tym, stosując technologie takie jak Gorilla Glass, szkło szafirowe i solidne metalowe ramki. Strategie łagodzące takie jak te podnoszą koszt ekranów OLED.

Korzyść OLED vs. LCD jest widoczna w telewizorach. Kiedy spojrzysz na ofertę OLED od LG i porównasz ją z panelem QLED innego producenta, różnica w grubości urządzenia jest najbardziej widoczna.

Wyświetlacze transparentne

Wyświetlacze OLED mogą być również przezroczyste , w zależności od użytych materiałów. Przezroczyste wyświetlacze są pomocne w przypadku czytników linii papilarnych w wyświetlaczu i kamer pod wyświetlaczem, co pozwala producentom projektować smartfony z mniejszą liczbą i mniejszymi ramkami, wcięciami i wycięciami wyświetlacza. Gdy wcięcia i wycięcia są konieczne, wyświetlacze OLED mają równomierną jasność wokół tych wcięć i wycięć w porównaniu z wyświetlaczami LCD, gdzie podświetlenie musi być wokół wycięcia.

Zmniejszone zużycie energii

Ponieważ ekran OLED nie potrzebuje podświetlenia, wyłączenie pikseli powoduje czarne zabarwienie, co skutkuje głęboką, spójną czernią. Pozwala to producentom na implementację takich rzeczy jak wyświetlacz Always-On bez wpływu na żywotność baterii urządzenia . Jednak ekran OLED zwykle zużywa więcej energii przy maksymalnej jasności niż odpowiedni ekran LCD.

Jednym z powodów, dla których recenzenci proszą o użycie trybu ciemnego lub ciemnej tapety na wyświetlaczu OLED, jest wydłużenie żywotności baterii urządzenia . Ponieważ piksele wyświetlacza wyłączają się w ciemnych obszarach, panel potrzebuje mniej energii, aby pozostać włączonym.

Wypalenie ekranu i degradacja cząsteczek

Podobnie jak każda nowa technologia, technologia OLED nie jest pozbawiona wad. Wyświetlacze OLED są podatne na degradację z powodu wieku i narażenia na promieniowanie UV, co wynika z organicznej natury cząsteczek tworzących diody. Organiczna natura wyświetlaczy OLED prowadzi również do wypalenia ekranu , gdzie statyczne elementy interfejsu użytkownika, takie jak menu, paski nawigacyjne, pasek zadań (Windows 11) i paski stanu (elementy, które są na ekranie przez długi czas) pozostawiają trwały obraz ducha , nawet gdy nie są wyświetlane. Jednak wypalenie zostało w pewnym stopniu złagodzone przez przesunięcie pikseli i postęp technologiczny w ostatnich latach.

Zarówno Pixel 6a, jak i Pixel 7 korzystają z technologii wyświetlacza OLED.

Czym jest POLED?

Wczesne ekrany OLED umieszczały wszystkie materiały organiczne na szklanym podłożu. Jednak szkło jest sztywne, więc do stworzenia składanych ekranów wyświetlacza potrzebny był elastyczny plastikowy substrat, co doprowadziło do powstania ekranów POLED.

POLED (polimerowa organiczna dioda elektroluminescencyjna) oferuje zalety pod względem trwałości i wszechstronności. Zastąpienie szklanych podłoży plastikiem sprawia, że ​​są one bardziej odporne na wstrząsy. Inną unikalną zaletą jest wdrożenie. Projektanci mogą zmniejszyć rozmiar ramki, składając elektronikę pod krawędzią wyświetlacza zamiast umieszczać ją na tej samej płaszczyźnie. Wyświetlacze POLED są również cieńsze niż wyświetlacze OLED ze szklanymi podłożami.

Zwróć uwagę na różnicę między POLED i pOLED. pOLED to znak towarowy, którego LG Display używa do oznaczania swoich plastikowych wyświetlaczy OLED. Produkuje te wyświetlacze do różnych zastosowań i firm. Google używa wyświetlaczy pOLED w Google Pixel 2 XL , LG używa ich w LG Velvet i kilku urządzeniach do noszenia , a Apple podobno używa wyświetlaczy LG pOLED w niektórych modelach Apple Watch. Wyświetlacze pOLED firmy LG wydają się być narażone na zwiększone ryzyko wypalenia, ponieważ użytkownicy Google Pixel 2 XL skarżyli się na wypalenie już po kilku miesiącach użytkowania.

Samsung Galaxy Z Flip 5 jest doskonałym przykładem zastosowania technologii POLED do stworzenia elastycznego wyświetlacza.

Czym jest AMOLED?

Ekran AMOLED (aktywna matryca organiczna dioda elektroluminescencyjna) jest potrzebny, aby uzyskać rozdzielczość i rozmiar telefonu. Starsze, pasywne matryce OLED (PMOLED) wymagają wyższych napięć dla wyższych pikseli i rozdzielczości. Im wyższe napięcie, tym krótszy czas życia ekranu.

Wyświetlacze OLED z aktywną matrycą wykorzystują matryce cienkowarstwowych tranzystorów (TFT) do regulacji ładunku kondensatorów pamięci wyświetlacza. W rezultacie powstają bardziej energooszczędne panele OLED niż wyświetlacze PMOLED (których kondensatory nie są regulowane). Pozwala to na większy rozmiar wyświetlacza bez uszczerbku dla rozdzielczości, żywotności lub zużycia energii.

Markowe wyświetlacze Super AMOLED firmy Samsung zawierają wbudowaną warstwę wrażliwą na dotyk. Samsung twierdzi, że te wyświetlacze mają ultracienką konstrukcję, redukcję niebieskiego światła, szeroką gamę kolorów, lepsze zarządzanie energią i wyjątkową jakość obrazu. Najlepsze telefony Galaxy i flagowe oferty od Apple, OnePlus, Google i Asus korzystają z wyświetlacza AMOLED firmy Samsung.

Począwszy od serii Galaxy S10, Samsung zaczął używać wyświetlacza Dynamic AMOLED, który jest następną generacją Super AMOLED. Posiada certyfikat HDR10+ dla lepszej jasności, koloru i kontrastu. Szkodliwe niebieskie światło jest dodatkowo redukowane w wyświetlaczu Dynamic AMOLED. Możesz również natknąć się na termin Dynamic AMOLED 2X, który odnosi się do panelu urządzenia o wysokiej częstotliwości odświeżania 120 Hz. Poprawia czas reakcji, eliminuje opóźnienia i zapewnia płynne przewijanie w podróży.

Wiele wyświetlaczy AMOLED wykorzystuje podłoża plastikowe, korzystając z zalet ekranów POLED: zwiększonej trwałości i wszechstronności.

Czym jest QLED?

Pomimo tego, co może sugerować nazwa, QLED nie jest powiązany z wyświetlaczami OLED. Mimo to często jest przedstawiany jako konkurent OLED i ma na celu zastąpienie technologii, celując zarówno w sukcesy, jak i porażki OLED. QLED to skrót od quantum dot light-emitting diode. Podstawowa zasada technologii QLED jest bliższa LCD niż OLED.

Ekran QLED przepuszcza podświetlenie przez warstwy subpikseli czerwonych, zielonych i niebieskich, aby wygenerować obraz. Jednak podświetlenie nie jest jedną dużą, równomiernie oświetloną warstwą. Zamiast tego wyświetlacze QLED wykorzystują szereg małych, indywidualnie sterowanych diod LED do dostarczania podświetlenia. Używanie indywidualnie sterowanych diod LED oznacza, że ​​wyświetlacz może wytwarzać dokładniejszy obraz o wyższym kontraście.

Ogólnie rzecz biorąc, wyświetlacze QLED mają podobne zalety do wyświetlaczy OLED: wysoką jasność szczytową, wysoki kontrast (ale nie tak dobry jak OLED), akceptowalną czerń i dobre nasycenie. Nadal jednak brakuje im pewnych zalet OLED, takich jak retencja obrazu i zmniejszona ogólna i stała jasność.

QLED jest często spotykany w telewizorach i dużych monitorach komputerowych. Najpopularniejszy na świecie producent telewizorów, Samsung, oferuje gamę telewizorów Neo QLED. Firma wykorzystuje mini diody LED (które są o około 40% mniejsze od tradycyjnych diod LED), aby zapewnić lepszą jakość obrazu i wysoką jasność bez wpływu na kontrast i poziom czerni. Południowokoreański gigant bada mikro diody LED, aby przenieść technologię QLED na wyższy poziom, więc spodziewaj się, że minie jeszcze kilka lat, zanim technologia ta w pełni się rozwinie.

Wyświetlacze OLED w telefonach są na tyle małe, jasne i tanie, że QLED nie są w stanie z nimi konkurować ani oferować żadnych praktycznych korzyści użytkownikowi końcowemu.

Jakie inne czynniki wpływają na jakość wyświetlania?

Typ wyświetlacza to tylko jedna część układanki. Jaki pożytek z egzotycznej technologii, jeśli nie robi ona żadnej różnicy dla użytkownika końcowego? Producenci smartfonów stosują wiele podejść do ulepszania wyświetlaczy, które mogą mieć większy wpływ na Twoje doświadczenia niż sam typ wyświetlacza. Przyjrzyjmy się kilku rzeczom, na które powinieneś zwrócić uwagę poza typem wyświetlacza.

Rozdzielczość i gęstość pikseli

Rozdzielczość to liczba pikseli, jakie ma ekran. Zazwyczaj jest zapisywana jako stosunek: pikseli na dłuższym boku do pikseli na krótszym boku, na przykład 1920 x 1080. Większość wyświetlaczy smartfonów ma rozdzielczość między 720p (1280 x 720) na niskim końcu i 4k (3480 x 2160) w niektórych modelach Sony. Podczas gdy 4k jest przesadne i rzadkie dla wszystkiego poniżej 15 cali, 720p, 1080p i 1440p to powszechne rozdzielczości smartfonów.

Idealna rozdzielczość ekranu smartfona zależy od rozmiaru ekranu. Miara zwana pikselami na cal (PPI) opisuje liczbę pikseli wyświetlacza w pionowym lub poziomym calu. W przypadku wyświetlacza 6-calowego należy dążyć do rozdzielczości co najmniej 1080p lub powyżej 350 PPI. Zapewni to ostrość tekstu.

Układ subpikseli

Subpiksel to jedna z emitujących światło części piksela (w przypadku większości wyświetlaczy są to czerwony, niebieski i zielony), które łączą się w różnych ilościach, aby wyświetlać różne kolory na obrazie. Chociaż układy subpikseli RGB są od dawna dominującą opcją, niektórzy producenci wyświetlaczy decydują się na stosowanie układów subpikseli, takich jak BGR, PenTile, RGBG i WRGB. Powodem istnienia tych układów subpikseli jest zwalczanie różnych niedociągnięć technologii wyświetlania.

Podobnie jak w przypadku rozdzielczości, układ subpikseli może wpływać na postrzeganą jakość obrazu. W krótkim okresie historii wyświetlaczy producenci i projektanci przyjęli RGB jako standard, co oznacza, że ​​treść jest zazwyczaj optymalizowana pod kątem tego układu. Kiedy producenci postanowili wymyślić nowe układy subpikseli, postrzegana jakość nieco ucierpiała. Dlaczego więc producenci stosują układy z nieparzystymi pikselami? To zależy od producenta i jego celów. Samsung używa wyświetlaczy PenTile, które używają RGBG zamiast subpikseli RGB, aby zwalczać retencję obrazu na swoich wyświetlaczach AMOLED. Wyświetlacze WRGB dodają oddzielny biały subpiksel, aby zwiększyć jasność wyświetlaczy OLED.

Istnieją powody tych dziwnych układów. PenTile, na przykład, zwiększa liczbę zielonych subpikseli, aby zmniejszyć efekt wypalenia i wydłużyć żywotność panelu. Mimo to wiele osób jest wrażliwych na zmniejszoną rozdzielczość i przejrzystość, które często wynikają z nietypowych układów subpikseli. Część tych problemów z rozdzielczością leży w antyaliasingu subpikselowym, który działa na podstawie subpikseli, aby wygładzić tekst i elementy na ekranie. Niektóre robią to lepiej niż inne, dlatego ekran iPhone’a 15 wydaje się ostrzejszy niż u konkurencji. Nawet Samsung przyznaje, że układy PenTile cierpią pod względem rozdzielczości i przejrzystości.

Jeśli chodzi o smartfony, gęstość pikseli jest tak wysoka, że ​​nie zauważysz lekkiego pogorszenia jakości spowodowanego zmianą układu subpikseli. Jest to zauważalne w niektórych przypadkach (na przykład wspomniany wyżej wyświetlacz iPhone’a 15), ale w praktyce nie stanowi problemu.

Częstotliwość odświeżania

Częstotliwość odświeżania to liczba razy na sekundę, jaką wyświetlacz odświeża, a wyższe częstotliwości odświeżania oznaczają, że ruch i animacje wyglądają płynniej. Generalnie 60 Hz to najniższa powszechnie spotykana częstotliwość odświeżania i jest ona w pełni użyteczna. Nowoczesne telefony flagowe i kilka telefonów średniej klasy oferują wyświetlacze 90 Hz, 120 Hz, 144 Hz, a nawet 240 Hz.

Ciesz się jedwabiście gładkim przewijaniem

Podczas gdy częstotliwość odświeżania 90 Hz lub 120 Hz jest zauważalna w codziennym użytkowaniu, wszystko powyżej tej wartości powinno być zarezerwowane dla gier, ponieważ nie jest to zauważalna zmiana. Wyższa częstotliwość odświeżania wpływa na wydajność baterii, dlatego kluczowe jest znalezienie równowagi. Producenci zaczęli oferować panele LTPO (niskotemperaturowy polikrystaliczny tlenek), które dostosowują częstotliwość odświeżania od 1 Hz do 120 Hz. Na przykład, gdy elementy wyświetlacza nie poruszają się zbytnio (jak Always-on Display), wyświetlacz obniża częstotliwość odświeżania do 1 Hz, aby oszczędzać baterię.

Czas reakcji wyświetlaczy OLED jest zazwyczaj krótszy, dzięki czemu wyświetlacze mogą łatwo osiągać wysokie częstotliwości odświeżania, a dzięki mniejszemu efektowi smużenia wyglądają przy nich lepiej.

Jasność

Smartfony są często używane na zewnątrz w jasnym świetle słonecznym, więc jasność wyświetlacza jest bardzo ważnym czynnikiem. W przypadku telewizorów, jeśli chcesz umieścić urządzenie w jasnym pomieszczeniu, weź pod uwagę jasność wyświetlacza przed naciśnięciem przycisku kupna.

Jasność wyświetlacza jest mierzona w nitach lub cd/m². Szczytowa jasność to chwilowa maksymalna jasność niewielkiej części ekranu, podczas gdy stała jasność to bardziej realistyczna reprezentacja jasności całego wyświetlacza. Celuj w jasność powyżej 600 nitów, ponieważ wszystko poniżej tego może powodować problemy z czytelnością w jasnych warunkach. Z drugiej strony jasność jest mierzona logarytmicznie, a nie liniowo, co oznacza, że ​​1200 nitów jest tylko dwa razy jaśniejsze niż 300 nitów. Jest to ważne, ponieważ wielu producentów opiera się na wskaźnikach wysokiej jasności jako punkcie marketingowym.

Który ekran wybrać?

Dobry wyświetlacz jest kluczowy dla smartfona, tabletu i telewizora. Jednak wybór dokładnego typu może nie być aż tak krytyczny. Podczas gdy wyświetlacze OLED mogą być najlepszą opcją dla niektórych osób, są one droższe — i jest cała masa innych specyfikacji do rozważenia. Różnice nie są na tyle zauważalne, aby się nimi stresować.

Na podstawie: androidpolice.com